2025 Türkiye Dezenformasyon Raporu: 1.847 Vakanın Anatomisi
Seçim döneminde sosyal medyada dolaşıma giren yanlış bilgilerin sistematik analizi; üretim mekanizmaları, hedef kitleleri ve algoritmik yayılma örüntüleri.
Tanımsal Çerçeve
Bilgi Bozukluğu Türleri
Claire Wardle ve Hossein Derakhshan'ın çerçevesi temel alınarak hazırlanmıştır.
Kasıtlı Yanıltma
Dezenformasyon
Hedef kitleyi yanıltmak amacıyla bilerek üretilen ve yayılan yanlış bilgi. Propagandanın en aktif biçimidir; siyasi, ticari veya ideolojik çıkarlarla üretilir.
Kasıtsız Yanıltma
Misenformasyon
Kişinin doğru sandığı halde yanlış olan bilgiyi paylaşmasıdır. Sosyal medyada viral içerik yayılımının büyük bölümü bu kategoriye girer; kötü niyet yoktur ancak zarar gerçektir.
Toplumsal Zarar
Malenformasyon
Teknik olarak doğru olgulara dayanan ancak bağlamından koparılarak veya kasıtlı seçimle toplumsal zarar vermek amacıyla kullanılan bilgidir. Siyasi rekabette sıklıkla başvurulan bir araçtır.
Analiz ve Araştırmalar
Platform Algoritmaları ve Yanlış Bilgi Yayılımı: Sistematik Bir İnceleme
Twitter/X, YouTube ve TikTok'ta yanlış bilgi içeriklerinin algoritmik yükseltme mekanizmaları; Türkiye'ye özgü örüntüler ve karşılaştırmalı platform analizi.
Deprem ve İnfodemi: 2023 Kahramanmaraş Depremi'nde Yanlış Bilgi Dinamikleri
Olağanüstü kriz dönemlerinde dezenformasyon döngüsünün nasıl hızlandığını; kurumsal iletişim yetersizliğinin bilgi boşluklarını nasıl doldurduğunu belgeleyen örnek olay analizi.
Okuyucular İçin Dezenformasyon Bağışıklığı: Medya Okuryazarlığı Rehberi
Gündelik haber tüketicilerine yönelik; yanlış bilgiyi tanımanın, kaynakları sorgulamanın ve paylaşmadan önce doğrulamanın pratik adımlarını anlatan bir halk rehberi.
Deepfake ve Sentetik Medya: Türkiye'de Görsel Dezenformasyon Tehdidi
Yapay zekayla üretilen sahte görsel ve ses içeriklerinin Türk sosyal medyasındaki yayılım örüntüleri; tespit yöntemleri ve politika önerileri.
Dezenformasyonla Mücadelede Hukuki Düzenlemeler: AB DSA ve Türkiye Karşılaştırması
AB'nin Dijital Hizmetler Yasası ile Türkiye'nin sosyal medya ve içerik düzenlemelerinin karşılaştırmalı analizi; etkililik ve basın özgürlüğü gerilimleri.
Bülten Aboneliği
Dezenformasyon Güncellemeleri Alın
Her ay yeni araştırma özetleri ve vaka analizleri için bültenimize kaydolun.